Học kèn saxophone ở Hà Nội: chuẩn bị gì cho buổi học đầu tiên?
Muốn học kèn saxophone ở Hà Nội? Cẩm nang chọn lớp, chuẩn bị cho buổi học đầu tiên, chuyện mượn kèn - mua kèn, và vì sao phố Hào Nam là "phố nhạc cụ" nên ghé — từ Thạc sĩ Saxophone Lê Duy Mạnh.
Hà Nội là nơi tốt nhất cả nước để bắt đầu học kèn saxophone — mình nói điều này không phải vì lớp học của mình ở đây, mà vì một lý do khách quan: đây là thành phố của Học viện Âm nhạc Quốc gia, của phố nhạc cụ Hào Nam, của những đêm jazz đã nuôi dưỡng nhiều thế hệ nghệ sĩ kèn Việt Nam — trong đó có cả mình, từ cậu học sinh vào Nhạc viện năm 1999 đến hôm nay đứng lớp ở khoa Jazz. Nghĩa là: bạn học ở Hà Nội, bạn ở gần nguồn — gần thầy giỏi, gần chỗ thử kèn, gần những sân khấu để nghe và để mơ.
Bài này dành cho những ai đã nhen nhóm ý định: cần chuẩn bị gì, chọn lớp thế nào, và buổi học đầu tiên sẽ diễn ra ra sao.
Chọn lớp học saxophone ở Hà Nội — nhìn vào đâu?
Hà Nội không thiếu nơi dạy nhạc, nên câu hỏi đúng không phải “ở đâu có dạy” mà là “lớp nào hợp với mình”. Bốn tiêu chí mình khuyên bạn cân nhắc — kể cả khi bạn không học ở chỗ mình:
Người dạy có chuyên môn saxophone thật sự. Saxophone là nhạc cụ hơi với những đặc thù riêng về khẩu hình và cột hơi; một giáo viên piano hay guitar kiêm nhiệm khó kèm bạn đúng ở phần gốc rễ nhất. Hãy hỏi thẳng: thầy/cô học saxophone ở đâu, biểu diễn thế nào — người dạy nghiêm túc sẽ vui khi bạn hỏi.
Lớp đủ nhỏ để được chỉnh từng hơi thở. Với nhạc cụ hơi, giai đoạn đầu cần người dạy nghe và nhìn bạn thổi từng nốt. Lớp đông vui thì có không khí, nhưng nền tảng thì cần được kèm sát — lý tưởng là lớp nhỏ vài học viên hoặc kèm 1:1.
Có lộ trình rõ ràng, không dạy “theo hứng”. Bạn nên được cho biết: sau 3 tháng mình sẽ ở đâu, sau 6 tháng ở đâu. Một giáo trình biên soạn tử tế theo từng buổi (như cách mình xây khóa Beginner) khác rất xa việc mỗi buổi thầy nghĩ ra một bài.
Được học thử trước khi đóng tiền. Nơi tự tin về chất lượng không ngại cho bạn một buổi thử. Đây cũng là cơ hội để bạn kiểm tra cảm giác quan trọng nhất: mình có thoải mái với người dạy này không.
Chưa có kèn — không phải rào cản
Đây là hiểu lầm khiến nhiều người trì hoãn cả năm: “để mua kèn xong đã rồi đi học”. Trình tự đúng phải ngược lại: học trước, mua sau.
Tại lớp của mình, học viên mới được mượn kèn tập ngay trong buổi học — bạn cứ đến tay không, trải nghiệm vài buổi, xác định được mình hợp Alto hay Tenor rồi mới tính chuyện đầu tư. Cách này tránh được cảnh dở khóc dở cười mình gặp không ít: mua sẵn một cây Tenor vì thần tượng nghệ sĩ Tenor, đi học mới phát hiện tay mình hợp Alto hơn.
Và khi đến lúc mua kèn, học ở Hà Nội cho bạn một lợi thế không nơi nào có: phố Hào Nam — con phố nhạc cụ nổi tiếng nhất cả nước, nơi bạn có thể ôm thử hàng chục cây kèn trong một buổi chiều. Lớp của mình ở ngay số 39 Hào Nam, nên chuyện “học xong ghé thử kèn, chụp ảnh cây ưng ý về hỏi thầy” là nếp quen của học viên. Được thử kèn thật, có người đủ chuyên môn nghe cùng và tư vấn — đó là cách mua nhạc cụ đúng đắn nhất.
Buổi học đầu tiên diễn ra thế nào?
Để bạn hết hồi hộp, đây là kịch bản một buổi đầu tiên điển hình tại lớp:
- Trò chuyện (15 phút): bạn kể lý do muốn học, bản nhạc mơ ước, quỹ thời gian thực tế. Mình cần nghe điều này trước — vì lộ trình của người muốn thổi tặng vợ một bài kỷ niệm khác với người muốn chơi jazz lâu dài.
- Làm quen cây kèn: cách lắp dăm, đeo dây, tư thế cầm — và những phím bấm đầu tiên.
- Bài tập hơi thở: tập lấy hơi bằng bụng — nền móng của mọi thứ về sau.
- Âm thanh đầu tiên của bạn: thường bắt đầu trên mouthpiece, rồi cả cây kèn. Tiếng đầu đời hiếm khi đẹp — và đó là điều hoàn toàn bình thường với tất cả mọi người.
- Chốt lộ trình: dựa trên những gì mình nghe và quan sát, mình tư vấn khóa phù hợp — không phải ai mình cũng khuyên học dài; có người chỉ cần vài buổi kèm đúng chỗ.
Chuẩn bị duy nhất bạn cần mang theo: một bản nhạc bạn muốn chơi được nhất — và tinh thần thoải mái. Kèn, dăm, giáo trình buổi đầu đã có sẵn ở lớp.
Học ở đâu trong Hà Nội thì tiện?
Lớp của mình đặt tại số 39 Hào Nam, Ô Chợ Dừa, Đống Đa — khu trung tâm phía tây hồ Hoàn Kiếm, cách Văn Miếu chưa đầy 10 phút xe, tiện di chuyển từ các quận Ba Đình, Cầu Giấy, Thanh Xuân, Hai Bà Trưng. Học viên của mình có đủ: người làm văn phòng học buổi tối, các bác về hưu học buổi sáng, các bạn nhỏ học cuối tuần — lịch học xếp theo quỹ thời gian của bạn, kể cả hình thức kèm riêng 1:1 hoàn toàn linh hoạt.
Ngoài giờ học, đừng bỏ phí đặc quyền của người học nhạc ở Hà Nội: những đêm jazz ở các câu lạc bộ trong phố cổ, các chương trình hòa nhạc của Học viện — nghe live nhiều là cách “học” quan trọng chẳng kém giờ lên lớp. Thỉnh thoảng lớp mình cũng tổ chức buổi xem chung khi mình có đêm diễn, để học viên thấy con đường từ phòng tập ra sân khấu gần hơn họ tưởng.
Nếu bạn đã đọc đến đây, có lẽ điều duy nhất còn thiếu là một cái hẹn. Đăng ký buổi thử âm miễn phí hoặc gọi 0389172879 — MSax – Lê Duy Mạnh Saxophone Center, 39 Hào Nam, Đống Đa, Hà Nội. Mang theo bản nhạc bạn yêu, phần còn lại để lớp lo.
